Tốc độ:
1x
Cụ thể, 7 tiêu chuẩn mà Đồng Nai đã đạt được bao gồm:
- Quy mô dân số: Dân số dự kiến của thành phố Đồng Nai là 4.491.408 người, vượt xa mức yêu cầu từ 2.500.000 người trở lên.
- Diện tích tự nhiên: Diện tích tự nhiên đạt 12.737,18 km², vượt xa tiêu chuẩn từ 2.500 km² trở lên.
- Tỷ lệ số phường trên tổng số đơn vị hành chính cấp xã: Toàn tỉnh có 33 phường trên tổng số 95 đơn vị hành chính cấp xã, đạt tỷ lệ 34,73% (tiêu chuẩn yêu cầu từ 30% trở lên).
- Tỷ lệ đô thị hóa: Dân số đô thị đạt 2.429.835 người, chiếm tỷ lệ 54,1% trên tổng dân số (tiêu chuẩn từ 45% trở lên).
- Vị trí, chức năng: Đồng Nai được Bộ Chính trị và quy hoạch vùng Đông Nam Bộ xác định là cực tăng trưởng quan trọng của quốc gia, trung tâm kết nối kinh tế, cửa ngõ hội nhập quốc tế, trung tâm giáo dục - đào tạo, logistics và khoa học công nghệ cấp vùng, quốc gia. Tỉnh nằm trên trục kết nối chiến lược giữa TP.HCM với Tây Nguyên, Duyên hải Nam Trung Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long.
- Tiêu chuẩn về loại đô thị: Ngày 16/4/2026, Bộ Xây dựng đã chính thức công nhận tỉnh Đồng Nai đạt tiêu chí đô thị loại I, giúp hoàn thiện tiêu chuẩn này.
- Cơ cấu và trình độ phát triển kinh tế - xã hội: Đồng Nai là một trong những địa phương có quy mô kinh tế và mức độ công nghiệp hóa cao nhất cả nước, GRDP năm 2025 đạt 677.932 tỷ đồng (xếp thứ 4 cả nước, chỉ sau Hà Nội, TP.HCM và Hải Phòng), thu ngân sách luôn thuộc nhóm dẫn đầu, thu hút đầu tư nước ngoài mạnh mẽ. Tỉnh có hệ thống giao thông đa phương thức hoàn chỉnh (hàng không qua sân bay Long Thành, hàng hải quốc tế, đường bộ xuyên biên giới) và biên giới đất liền dài gần 260 km với Campuchia, góp phần quan trọng vào quốc phòng - an ninh khu vực phía Nam.
Đề án được lập trên cơ sở nguyên trạng diện tích, dân số và 95 đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh (sau khi sáp nhập với Bình Phước từ tháng 7/2025). Thủ tục đã được lấy ý kiến cử tri và HĐND tỉnh với tỷ lệ tán thành cao, hồ sơ đầy đủ theo quy định pháp luật.
Việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương không chỉ là thay đổi danh xưng hành chính mà còn cụ thể hóa chủ trương của Bộ Chính trị, Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV (Nghị quyết số 03-NQ/TW ngày 25/3/2026) về đẩy nhanh đô thị hóa, phát triển các trung tâm kinh tế lớn. Thành phố mới sẽ trở thành đô thị lớn, đa trung tâm, chia sẻ chức năng với TP.HCM, tạo động lực liên kết vùng Đông Nam Bộ, nâng cao năng lực quản lý nhà nước, đặc biệt về quốc phòng - an ninh và logistics quốc tế.
Quá trình thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương
Quá trình thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương được triển khai khẩn trương, bài bản và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Đảng, Nhà nước, bắt đầu từ chủ trương lớn của Trung ương sau khi hai tỉnh Đồng Nai và Bình Phước chính thức sáp nhập từ ngày 1/7/2025.
Cụ thể, ngày 23/3/2026, Bộ Chính trị ban hành Văn bản số 1184-CV/VPTW thống nhất chủ trương thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương, giao các cơ quan liên quan khẩn trương hoàn thiện hồ sơ để trình Ban Chấp hành Trung ương và Quốc hội xem xét, quyết định ngay trong năm 2026.
Tiếp đó, ngày 25/3/2026, Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV ban hành Nghị quyết số 03-NQ/TW chính thức đồng ý chủ trương này, tạo cơ sở chính trị vững chắc cho toàn bộ quy trình.
Ngày 26/3/2026, Chủ tịch UBND tỉnh ban hành Công văn số 4715/UBND-KGVX yêu cầu các sở, ban, ngành tập trung cao độ, quyết liệt hoàn thiện hồ sơ đề án, làm việc ngoài giờ nếu cần, không để chậm trễ. Tỉnh cũng tổ chức lấy ý kiến nhân dân về đề án từ ngày 25/3 đến hết ngày 26/3/2026, với tỷ lệ tham gia cao (khoảng 97,08% hộ dân đồng ý).
Về phía Trung ương, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà giao Bộ Nội vụ phối hợp chặt chẽ với tỉnh Đồng Nai hoàn thiện hồ sơ, thẩm định và lấy ý kiến các bộ, ngành, trình Chính phủ trước ngày 4/4/2026.
Ngày 6/4/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 95/NQ-CP thông qua hồ sơ Đề án thành lập 10 phường thuộc tỉnh Đồng Nai và thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương. Bộ Nội vụ được giao tiếp thu ý kiến, hoàn thiện Tờ trình và dự thảo Nghị quyết để trình Quốc hội.
Ngày 14/4/2026, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thống nhất cao trình Quốc hội xem xét, quyết định việc thành lập thành phố Đồng Nai tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.
Ngày 16/4/2026, Bộ Xây dựng ban hành Quyết định số 502/QĐ-BXD công nhận tỉnh Đồng Nai đạt tiêu chí đô thị loại I (là đô thị loại I thứ 5 của cả nước), trở thành “mảnh ghép cuối cùng” hoàn thiện 7/7 tiêu chuẩn theo Nghị quyết 112/2025/UBTVQH15. Trước đó, tỉnh đã đạt 13/15 tiêu chí chi tiết về phân loại đô thị.
Sáng 20/4/2026, tại Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, thừa ủy quyền Thủ tướng, Bộ trưởng Nội vụ Đỗ Thanh Bình đã trình Tờ trình về Đề án. Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội trình bày Báo cáo thẩm tra, khẳng định Đồng Nai bảo đảm đầy đủ 5/5 điều kiện và 7/7 tiêu chuẩn. Ủy ban kiến nghị Quốc hội tán thành và thông qua Nghị quyết.
Dự kiến, Quốc hội sẽ thảo luận tại tổ và hội trường vào ngày 22/4/2026, biểu quyết thông qua Nghị quyết vào ngày 23/4/2026.
Thời điểm hiệu lực thi hành của Nghị quyết được xác định là ngày 30/4/2026 để đồng bộ với việc thành lập 10 phường mới thuộc tỉnh (đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua trước đó), đồng thời đáp ứng nguyện vọng và quyết tâm của cấp ủy, chính quyền tỉnh Đồng Nai.
Toàn bộ quy trình được thực hiện trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên (12.737,18 km²), dân số (4.491.408 người) và 95 đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh (sau sáp nhập). Sau khi thành lập, thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương sẽ không thay đổi về diện tích và dân số, với 33 phường và 62 xã.
Quá trình này thể hiện sự quyết liệt, đồng bộ từ Trung ương đến địa phương, đảm bảo tính khả thi, khoa học và phù hợp với chiến lược phát triển vùng Đông Nam Bộ.
Đăng Thy
